sportimpreza.pl » Czy na wypowiedzeniu można iść na L4 i co z okresem wypowiedzenia?
Czy na wypowiedzeniu można iść na L4 i co z okresem wypowiedzenia?

Czy na wypowiedzeniu można iść na L4 i co z okresem wypowiedzenia?

Tak, można. Złożenie wypowiedzenia ani jego otrzymanie nie odbiera prawa do zwolnienia lekarskiego i świadczeń chorobowych, niezależnie od tego, kto rozwiązuje umowę. Problemy zaczynają się dopiero wtedy, gdy trzeba ustalić, co z terminem końca umowy, kto płaci i czy pracodawca może się do choroby przyczepić. Poniżej opisujemy to po kolei, ogólnie i bez obietnic: w indywidualnej sprawie decydują szczegóły.

Czy na wypowiedzeniu można iść na L4, jeśli to ja złożyłam wypowiedzenie?

Można, i nie ma tu znaczenia, kto wypowiedział umowę o pracę. Prawo do zwolnienia lekarskiego wynika z niezdolności do pracy z powodu choroby, a nie z tego, w jakiej fazie jest stosunek pracy. Jeśli lekarz stwierdzi, że nie jesteś w stanie pracować, wystawia e-ZLA, i to on ocenia stan zdrowia, nie pracodawca.

Osoba, która pyta „złożyłam wypowiedzenie, czy mogę iść na zwolnienie lekarskie”, zwykle obawia się dwóch rzeczy: utraty wynagrodzenia i posądzenia o wykorzystywanie sytuacji. Pierwsza obawa jest nieuzasadniona, bo przysługują te same świadczenia co przed wypowiedzeniem. Druga dotyczy kontroli, o której piszemy w ostatniej części.

W praktyce na L4 w okresie wypowiedzenia:

  • zachowujesz prawo do wynagrodzenia chorobowego wypłacanego przez pracodawcę, a później do zasiłku chorobowego z ZUS, na tych samych zasadach co wcześniej,
  • nie musisz świadczyć pracy, więc pracodawca nie może wymagać zdania obowiązków w tym czasie ani ich wykonywania,
  • nadal obowiązuje cię zasada, że zwolnienie służy leczeniu, a nie np. pracy u kogoś innego,
  • pracodawca ma prawo kontrolować, czy zwolnienie jest wykorzystywane zgodnie z celem.

Zasiłek chorobowy wynosi zwykle 80% podstawy wymiaru, choć w niektórych sytuacjach (np. pobyt w szpitalu, ciąża) stawka bywa inna. Sprawdź to w swojej sytuacji, bo podstawa zależy od wcześniejszych zarobków.

Czy zwolnienie lekarskie przedłuża okres wypowiedzenia?

Nie. To jedna z najczęstszych pomyłek. Zwolnienie lekarskie nie wydłuża okresu wypowiedzenia ani go nie zawiesza. Umowa o pracę rozwiązuje się w dniu wskazanym w wypowiedzeniu, a L4 zwalnia jedynie z obowiązku świadczenia pracy w tym czasie. Jeśli okres wypowiedzenia mija 31 maja, to tego dnia kończy się stosunek pracy, choćby pracownik był wtedy na zwolnieniu.

Różnica w skutkach jest wyraźna, gdy zestawić kilka typowych sytuacji:

Sytuacja Co się dzieje z umową Co ze świadczeniami
L4 w trakcie okresu wypowiedzenia, kończy się przed jego upływem Umowa kończy się w zaplanowanym terminie Wynagrodzenie lub zasiłek za dni choroby, potem powrót do pracy
L4 trwa dłużej niż okres wypowiedzenia Umowa i tak kończy się w terminie Zasiłek wypłaca ZUS już po ustaniu zatrudnienia
Wypowiedzenie złożone w trakcie L4 przez pracownika Okres liczy się normalnie Prawo do świadczeń nie zmienia się

Z tej tabeli wynika wniosek praktyczny: jeśli zależy ci na ustalonej dacie zakończenia pracy, np. bo od następnego dnia zaczynasz u nowego pracodawcy, choroba tej daty nie przesunie. Nie zmienia to tego, że termin wypowiedzenia zawsze liczy się od momentu, w którym oświadczenie dotarło do drugiej strony.

Warto też pamiętać o świadectwie pracy. Pracodawca wydaje je po ustaniu stosunku pracy, a zwolnienie lekarskie nie jest powodem do opóźniania wydania dokumentu. Jeśli pracownik nie odbierze go osobiście, można go otrzymać pocztą albo wnioskować o wydanie w inny sposób.

Czy pracodawca może wypowiedzieć umowę w czasie choroby?

Tu zasady są inne niż w przypadku wypowiedzenia złożonego przez pracownika. Art. 41 Kodeksu pracy chroni pracownika przed wypowiedzeniem umowy w czasie usprawiedliwionej nieobecności w pracy. Ochrona ma jednak granice, które często ucinają oczekiwania osób, które liczą na „nietykalność” na L4.

Wypowiedzenie doręczone przed zachorowaniem

Jeśli pracodawca doręczył wypowiedzenie, zanim zachorowałeś, pozostaje ono ważne. Zwolnienie lekarskie wystawione później niczego nie unieważnia i nie cofa. Okres wypowiedzenia biegnie dalej, a umowa wygasa w terminie określonym w piśmie.

Znaczenie ma dzień doręczenia, a nie data, którą pracodawca wpisał na dokumencie. Jeśli pismo dotarło do ciebie po rozpoczęciu zwolnienia, sytuacja wygląda inaczej niż wtedy, gdy zostało odebrane wcześniej. W razie wątpliwości warto zachować kopertę, potwierdzenie odbioru i ewentualną korespondencję.

Kiedy ochrona przed wypowiedzeniem się kończy?

Ochrona obowiązuje tylko do czasu, aż upłynie okres uprawniający do zasiłku. Gdy ten okres się skończy (a trwa do 182 dni, w przypadku gruźlicy lub ciąży do 270 dni), pracodawca może wypowiedzieć umowę na zasadach ogólnych, o ile ma ku temu uzasadnioną przyczynę.

Są też wyjątki od ochrony, np. w przypadku ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, a także gdy dochodzi do rozwiązania umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika. Do takich spraw podchodzi się indywidualnie. Jeśli wypowiedzenie przyszło w trakcie choroby i budzi twoje wątpliwości, rozsądnie jest skonsultować się z prawnikiem albo inspekcją pracy. Terminy na odwołanie do sądu pracy są krótkie, więc zwlekanie nie pomaga.

Ile ZUS płaci za zwolnienie lekarskie po ustaniu zatrudnienia i na kogo wystawić L4?

Samo zakończenie umowy nie przerywa choroby, a często też nie przerywa prawa do świadczeń. Ważne jest, kiedy niezdolność do pracy się zaczęła i jak długo trwa.

Zasiłek po zakończeniu umowy

Jeśli zachorowałeś w trakcie zatrudnienia, a zwolnienie trwa nadal po rozwiązaniu umowy, zasiłek chorobowy zwykle przysługuje do końca okresu zasiłkowego. Wypłaca go wtedy ZUS, a nie dawny pracodawca. Pracodawca wypłaca wynagrodzenie chorobowe tylko przez pierwsze tygodnie choroby w roku, dalej płatnikiem jest ZUS. Po ustaniu zatrudnienia to zawsze ZUS.

Co do wysokości, zasiłek wynosi zwykle 80% podstawy wymiaru, a podstawę liczy się ze średniego wynagrodzenia z poprzednich miesięcy. Dokładnej kwoty nie podajemy, bo zależy od twoich zarobków. Orientacyjnie można ją oszacować, patrząc na wynagrodzenie netto z kilku ostatnich miesięcy i mnożąc przez wspomniany odsetek, ale wiążące wyliczenie zrobi ZUS.

Gdy niezdolność do pracy zaczyna się już po ustaniu umowy, prawo do zasiłku zależy od tego, jak szybko po zakończeniu ubezpieczenia do tego doszło. Zwykle liczy się okres kilkunastu dni, ale terminy bywają różne w zależności od rodzaju ubezpieczenia, więc sprawdź to w ZUS lub u doradcy.

Na kogo wystawić e-ZLA po zakończeniu zatrudnienia?

Lekarz wystawia e-ZLA na zasadach ogólnych, czyli elektronicznie. Gdy umowa już wygasła, nie ma dawnego pracodawcy jako płatnika, więc dokument trafia do ZUS. Często potrzebny jest wniosek o wypłatę zasiłku, który składa się do oddziału ZUS lub przez elektroniczne konto.

Przy wizycie zgłoś lekarzowi, że nie jesteś już zatrudniony, i podaj dane, które pozwolą ustalić tytuł ubezpieczenia. Jeśli korzystasz z zasiłku, a w międzyczasie podejmujesz nową pracę lub rejestrujesz się w urzędzie pracy, informuj o tym ZUS, bo wpływa to na dalsze świadczenia.

Kontrola ZUS i praca na L4: czego unikać w okresie wypowiedzenia?

Okres wypowiedzenia często wiąże się z szukaniem nowej pracy, a to rodzi pokusę, by „po cichu” zacząć wcześniej albo dorobić. To jedno z największych ryzyk, bo zarówno ZUS, jak i pracodawca mogą kontrolować, czy zwolnienie jest wykorzystywane zgodnie z celem.

Kontrola może polegać na sprawdzeniu, czy przebywasz w miejscu wskazanym jako adres pobytu, oraz czy nie wykonujesz pracy zarobkowej. Do zakwestionowania zwolnienia mogą też prowadzić rażące niezgodności z zaleceniami lekarza, np. aktywności wykluczone przy danym schorzeniu.

Najczęstsze sytuacje, które grożą utratą zasiłku lub dalszymi konsekwencjami:

  • wykonywanie pracy zarobkowej w czasie zwolnienia, także dorywczej lub u nowego pracodawcy,
  • prowadzenie własnej działalności w tym samym okresie, jeśli wymaga to aktywności sprzecznej z niezdolnością do pracy,
  • brak pod wskazanym adresem w czasie kontroli, bez usprawiedliwienia,
  • korzystanie ze zwolnienia na cele niezwiązane z leczeniem, np. wyjazdy czy remonty,
  • zatajanie przed ZUS zmian, które mają wpływ na prawo do świadczeń.

Konsekwencją może być utrata zasiłku za dany okres, a w niektórych przypadkach także zwrot pieniędzy i skutki dyscyplinarne. Pracodawca przy rażących naruszeniach może też rozważyć rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia, choć w praktyce wymaga to solidnego uzasadnienia.

Rozsądna decyzja jest prosta: jeśli jesteś naprawdę chory, korzystaj ze zwolnienia zgodnie z zaleceniami i dopilnuj formalności (e-ZLA, wniosek do ZUS, kontakt z pracodawcą w sprawie rozliczeń). Jeśli zdrowie pozwala na pracę, nie bierz L4 tylko po to, by skrócić okres wypowiedzenia, bo tego i tak nie osiągniesz. Przepisy się zmieniają, a każda sprawa ma swoje niuanse, więc przy spornych sytuacjach, np. wypowiedzeniu w trakcie choroby, warto skonsultować się z prawnikiem.

Do góry